BİTKİLERİN DONDAN KORUNMA YÖNTEMLERİ

Bitkilerin temel fizyolojik yaşam olayları üzerine en etkili iklim faktörü sıcaklıktır.

Bahçe bitkilerinin gelişebilme sıcaklıkları yaklaşık olarak 5-36 0C’dir. Düşük sıcaklıkların bitkilere olumsuz etkisi don zararı şeklinde ortaya çıkmaktadır. Don zararı ise suyun donma sıcaklığının altındaki sıcaklıklarda oluşur ve bütün bitkilerde zarar yapar. Don zararı, oluştuğu döneme kış soğukları, ilkbahar geç donları, sonbahar erken donları olarak üçe ayrılır. Kış süresince dinlenme halinde bulunan meyve ağaçlarında kış soğukları nedeni ile sıcaklığın çok düşük sıcaklıklarda seyretmesi tür ve çeşide bağlı olarak farklı derecelerde öncelikle çiçek tomurcuklarından başlayarak hasara sebep olabilmektedir.

Gövde ve ana dallar oldukça düşük sıcaklıklara dayanabilmektedir. Genç dallar ve çiçek tomurcukları daha yüksek sıcaklıklarda zarar görmektedir. Elmada gövde ve ana dallar -35,-40 oC,Kirazda-30,-40 oC, Erikde -20, -25 oC ye kadar dayanabilmektedirler.

İlkbahar geç donları iç bölgeler ile İlimiz gibi geçit yörelerinde zaman zaman zarar oluşturmaktadır. Tomurcukların düşük sıcaklıklara en hassas oldukları dönem tomurcuk patlaması dönemidir. Don zararlarını en aza indirebilmek için; toprak nemli, yabancı otları temizlenmiş, düzeltilmiş ve pekiştirilmiş olmalıdır. Don tehlikesi olan dönemlerden önce toprak üzerindeki ürünler, organik madde artıkları, gübre artıkları ve yabancı otlar sürülmeli ve toprak sıkıştırılmalıdır. Bu işlemlerden sonra toprak sulanmalı ve kuru kalmasına fırsat verilmemelidir. İlkbaharda meydana gelen son don olaylarının çok sık görüldüğü yerlerde, meyve ağaçlarının çiçeklenme devresinde don olayından fazla zarar görmemesi için çiçeklenmenin geciktirilmesi amacıyla ağaç dipleri 1 m çapında açılarak kar veya buz kalıpları konulur. Elma üreticilerimizin don zararı ile mücadelede gösterecekleri çabayı yürekten kutlar, aynı çabayı, hastalık ve zararlılar ile mücadelede doğal dengeyi gözeterek, sulama ve gübrelemeyi bilinçli ve tekniğine uygun olarak göstermelerini, bol ve bereketli ürün almalarını dilerim.

Yağmurlama yönteminde, bitki su soğuduğu ve donduğu zaman, radyasyonla kaybolan ısıyı kazandırmak için eritme ısısını ortama verir. 1 gr veya 1 cm3 suyun 1°C soğuması için 1 kalori ısı açığa çıkar, fakat bitki için daha önemli olan durum 1 gr suyun donması için 80 kalorinin açığa çıkmasıdır. Eğer yaprak veya tomurcuk ince bir su filmi kaplanırsa, suyun donmasıyla ısı açığa çıkar ve bitki sıcaklığının 0°C’nin altına düşmesi engellenir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir