KIL VE AKIL

Gerçek anlamda entellektüel, münevver ve aydın diyebileceğimiz önde gelen bilimadamlarımızdan biri olan Prof. Dr. Niyazi Kahveci, “Akıl ile kıl arasında sadece bir harf oynar” der. Türk Dil Kurumu Sözlüğünde; “ Düşünme, anlama ve kavrama gücü, us” olarak tanımlanır. Arapça’da “akl” olarak geçer. Her ne kadar Türkçemizde (ak-kıl) tamlamasını akla getirse de; insanların kılları ağarınca akıllı olacağı şeklinde garip ve mantıksız bir önerme ortaya çıkar ki; teşbihten ve espriden öte gidemez. Yani aklın akkıl ile bir alakası yoktur.
Profesör, çalışmalarında; her insanın doğuştan gelen biyolojik –diğer bir deyişle- animal yani hayvansal bir akla sahip olduğu, şayet okuyup kendini eğitirse çağdaş dünyanın yakalamış olduğu beşeri akla da sahip olabileceğini ve bu akılla düşünebileceğini eserlerinde yansıtmaktadır.
Uçakları, gemileri, robotları, telefonu, radyoyu, televizyonu, uzay yolculuğunu bilim adamları önce felsefe sonra gözlem, deney ve doğru hesaplamalarla ortaya çıkarıp yarattılar. Yaradılış olarak bir adam çok akıllı ve zeki olabilir. Hiç bir kitap okumadan, matematik ve diğer pozitif bilimleri bilmeksizin o adama otur şuraya bir televizyon yap desek, bu adamın televizyon yapma ihtimali milyarda bir bile değildir. Doğuştan gelen aklın yanında çağın bilimlerini okumak yorumlamak ve idrak etmek de çok önemlidir.
Daha anlaşılır olması açısından şöyle bir cümle kursak fena olmaz:
Tanrı kuşları uçurdu.
Bilim adamı uçağı.
Cahil mürid şeyhini uçurdu. (elbette yalan)

Ülkemizde çocukluğumdan bu yana en üzüldüğüm memleket konusu bilime değer verilmemesidir. Bilime değer vermediğimiz gibi mesleki atamalarda liyakat konusuna da hiç değer vermiyoruz. Bunun kötü örnekleri memleketimizde saymakla bitmez.
Mustafa Kemal Atatürk; “Hakiki mürşit ilimdir” vurgusunu yapsa da sonradan o koltuğa oturan devlet adamlarımız bu söz ve hakikatle ilgilenmediler. Ya batıyı taklit etme yoluna girdik ya da bilimi tamamen dışladık. Bir türlü ülkemiz insanına düşünmenin ve bilimin yolunu açamadık.
Benim çok eskiden karaladığım bir şiir vardı. Sonuç bölümüne harika gider diye düşünüyorum.

AKIL
Kuş uçar,
Balık yüzer,
Cahil üzer.
Ey akıl,
Milletime takıl

Celal Çalık
Sevgilerimle

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir